Winnen mannen meer prijzen dan vrouwen?

Naar aanleiding van mijn stuk over het percentage mannelijke kinderboekenschrijvers, waaruit bleek dat in 2010 61% van de schrijvers vrouw was, vroeg Susan zich af:

Een soortgelijke vraag had ik al eens behandeld, namelijk: Wie winnen Zilveren Griffels? Daaruit bleek dat in de periode 2006-2017 iets meer mannen dan vrouwen een Zilveren Griffel wonnen. Mannen winnen gemiddeld dus vaker dan je op grond van de man/vrouw-verhouding bij de schrijvers zou verwachten.

Ik zocht Susans vraag uit voor dezelfde groep schrijvers uit 2010. Welke van de boeken uit dat jaar kregen in de jaren die volgden een prijs? Ik splitste het uit naar kinderjuryprijzen (Nederlandse Kinderjury, Jonge Jury en Kinder- en Jeugdjury Vlaanderen) en volwassenenprijzen (Gouden en Zilveren Griffel, Vlag en Wimpel voor tekst, Gouden Lijst, Thea Beckmanprijs, Nienke van Hichtumprijs, Woutertje Pieterse Prijs, Boekenleeuw en Boekenwelp, Grote Jongeren Literatuurprijs).

Opeens bleken de verhoudingen heel anders te liggen. Bij de kinderjuryprijzen waren 8 van de 10 prijzen voor een man en 2 voor een vrouw. Bij de volwassenenprijzen gingen 19 van de 32 prijzen naar mannen, en 13 naar vrouwen. Waarbij alle hoofdprijzen (Gouden Griffel, Gouden Lijst, Nienke van Hichtumprijs, Woutertje Pieterse Prijs en Boekenleeuw) naar mannen gingen.

Dat zijn dus veel meer mannen dan je op grond van de man/vrouw-verhouding bij de schrijver zou verwachten. Zou het in dat jaar toevallig een uitschieter zijn geweest, of zou dat normaal zijn? Ik keek wat verder, naar de boeken die tussen 2007 en 2016 verschenen waren.

Bij de kinderjuryprijzen bleek de verhouding anders te liggen: 34 van de 77 prijzen gingen naar mannen, 43 naar vrouwen. Dat is 44%-56%, dus de mannen doen het daar ietsje beter dan de 39%-61% verhouding bij de schrijvers.

Bij de volwassenenprijzen wonnen mannen en vrouwen in die periode vrijwel evenveel: van de 259 prijzen gingen er 129 naar mannen en 130 naar vrouwen.

Mannen en vrouwen winnen dus ongeveer even vaak, maar omdat minder boeken door mannen worden geschreven, winnen mannen relatief vaker dan vrouwen.

Wat is het percentage mannelijke kinderboekenschrijvers?

Een vraag van schrijvers Marcel van Driel en Selma Noort via Twitter:

Deze vraag is het best te beantwoorden als je over een bepaalde periode een overzicht hebt van het complete kinderboekenaanbod. Dat hield ik bij in 2009 en 2010. Ik zocht het daarom uit voor 2010. Dat is dus al een tijdje geleden. Maar ik kan me niet voorstellen dat de verhouding man/vrouw in de afgelopen 7 jaar ingrijpend is gewijzigd, dus het geeft naar mijn idee een goede indicatie.

In 2010 verschenen 2373 kinderboeken. Die werden geschreven door 1241 verschillende schrijvers. Van die 1241 schrijvers waren er 483 man, en 757 vrouw. (Wie zijn rekenmachine er nu bij pakt ziet dat er dan 1 overblijft. Dat was het collectief Mijn naam is Haas. En nu ik het toch over collectieven heb: voor het gemak heb ik Geronimo Stilton bij de mannen gestopt, en Thea Stilton bij de vrouwen).

Dat betekent dat in 2010 61% van de kinderboekenschrijvers vrouw was, en 38,92% man. (Je kunt trouwens ook kijken naar het percentage boeken in de totale productie dat geschreven is door mannen en vrouwen. Als bijvoorbeeld mannen veel meer boeken per jaar schrijven dan vrouwen, zouden de cijfers anders liggen – maar die cijfers wijken nauwelijks af van de cijfers hierboven).

Voor Nederland liggen de cijfers iets anders: daar was 66,74% vrouw en 33,03% man. In Vlaanderen is de gender gap minder groot. Daar was 55,33 vrouw en 44,67% man.