Wat gebeurde er in 2019?

Dit is het achttiende kinderboekenjaaroverzicht van Kjoek, met onder andere de winnaars, de opvallende boeken, de debutanten en de doden van 2019.

De winnaars

2019 was het jaar van Bart Moeyaert. Hij won de meest prestigieuze Zebkinderboekenprijs van de wereld, de Astrid Lindgren Memorial Award.

Twee boeken verdeelden in 2019 de vier grote prijzen. Zeb. van Gideon Samson en Joren Joshua kreeg de Gouden Griffel en de Nienke van Hichtumprijs. Daarnaast kreeg het boek een Zilveren Penseel, en was het genomineerd voor de Woutertje Pieterse Prijs. De andere grote winnaar was Alles komt goed, altijd, van Kathleen Vereecken en Charlotte Peys. Dit boek kreeg in 2019 de Woutertje Pieterse Prijs en de Boekenleeuw.

Andere winnaars waren:

  • Max Velthuijsprijs: Sylvia Weve
  • Gouden Penseel: Mijn wonderlijke oom / Yvonne Jagtenberg
  • Boekensleutel: Ze gaan er met je neus vandoor / Ted van Lieshout
  • Boekenpauw: Ans & Wilma verdwaald / Kaatje Vermeire (tekst van Alice Reijs en Ariane van Vliet)
  • Prijs van de Nederlandse Kinderjury 6 t/m 9 jaar: Dog man gaat los! / Dav Pilkey; vertaling Tjibbe Veldkamp
  • Prijs van de Nederlandse Kinderjury 10 t/m 12 jaar: Dummie de mummie en de schat van Sohorro / Tosca Menten ; ill. Elly Hees
  • Prijs van de Jonge Jury: Wild / Mel Wallis de Vries
  • Thea Beckmanprijs: Hendrick, de Hollandsche indiaan / Bianca Mastenbroek

Er was wat beweging op het gebied van de kinderboekenprijzen: De Gouden Lijst werd (weer) samengevoegd met de Gouden Griffel, bij de Nederlandse Kinderjury werd het minder vanzelfsprekend om op sommige boeken te stemmen, en de Kinderboekwinkelprijs werd voor het eerst sinds 2013 weer uitgereikt.

De opvallende boeken

Ik combineerde de lijstjes van Bas Maliepaard, Mirjam Noorduijn, Thomas de Veen, Judith Eiselin, Pjotr van Lenteren en Jaap Friso tot een top 10 van beste boeken uit 2019:

  • Wat je moet doen als je over een nijlpaard struikelt / Edward van de Vendel & Martijn van der LindenWat je moet doen als je over een nijlpaard struikelt
  • Bizar / Sjoerd Kuyper
  • Drama queen / Derk Visser
  • De bijzondere woorden van Gioia / Enrico Galiano ; vertaling Henrieke Herber & Ada Duker
  • Het werkstuk / Simon van der Geest ; ill. Karst-Janneke Rogaar
  • Julian is een zeemeermin / Jessica Love ; vertaling Loes Randazzo
  • De avonturen van Pinokkio / Carlo Collodi ; ill. Sjaak Rood ; vertaling Pietha de Voogd
  • Dit is geen Cobra / Bette Westera & Sylvia Weve
  • Overdag is hij een krokodil / Giovanna Zoboli & Mariachiara Di Giorgio ; vertaling uit het Italiaans
  • De boom met het oor / Annet Schaap & Philip Hopman

Plus 10 boeken die ik zelf vond opvallen:

  • Alles gaat slapen want nu is het nacht / Astrid Lindgren & Marit Törnqvist ; vertaling Bette WesteraHoe ik mijn vader redde
  • Baby Aapje, privé-detective / Brian Selznick & David Serlin ; vertaling Mascha de Vries
  • Brons : over glimmende schatten in mistige moerassen / Linda Dielemans ; ill. Sanne te Loo
  • Die zomer met Jente / Enne Koens ; ill. Maartje Kuiper
  • Haaientanden / Anna Woltz ; ill. Maartje Kuiper
  • Hoe ik mijn vader redde / Henk Hardeman ; ill. Els Ruiters
  • Miss Eenhoorn / Edward van de Vendel & Floor de Goede
  • Ottilie en de drochtenjagers / Rhiannon Williams ; vertaling Sofia Engelsman
  • De Veger : het verhaal van een meisje en haar monster / Jonathan Auxier ; vertaling Esther Ottens
  • De weglopers / Ulf Stark ; ill. Kitty Crowther ; vertaling Edward van de Vendel

De debutanten

Ik telde ongeveer 200 debutanten (schrijvers van wie in 2019 het eerste kinderboek in  Nederland en Vlaanderen verscheen). In werkelijkheid zullen het er nog meer zijn.

Mijn lijstje met opvallende debuten is lekker willekeurig.

  • Darius de Grote is niet oké / Adib Khorram ; vertaling Tjalling BosHandboek voor superhelden
  • Flin : of de verloren liefde van een eenhoorn / Henry Lloyd ; ill. Laurens Rawie
  • Het handboek / Elias & Agnes Våhlund ; vertaling Femke Muller
  • In het hol van de wolf : een beestachtige dierendetective /  Anna Starobinets ; ill. Marie Muravski ; vertaald Herma Dijkema & Marjolijn Muntinga
  • Jane, de vos & ik / Fanny Britt & Isabelle Arsenault ; vertaling Studio Peter de Raaf/Arend Jan van Oudheusden
  • De jongen achter in de klas / Onjali Q. Raúf ; ill. Pippa Curnick ; vertaling Tjalling Bos
  • Matilda en de boekdwalers / Anna James ; ill. Paola Escobar ; vertaling Sandra C. Hessels
  • Het vogeltje en andere Armeense sprookjes / Hovhānnes Toemānjān ; ill. Harmen van Straaten ; vertaling Anna Maria Mattaar
  • Waar is mijn noedelsoep?!? / Reza & Chee-Han Kartosen-Wong ; ill. Maria Koutamanis

De doden

  • 16 januari: Mirjam Pressler
  • 4 februari: Tomi Ungerer
  • 1 maart: Peter van Gestel
  • 30 mei: Akky van der Veer
  • 4 juli: Lydia Verbeeck
  • 26 oktober: Rob Ruggenberg
  • 25 november: Trix van Brussel

De website

Het was qua nieuwe berichten rustig op Kjoek, met uitzondering van januari en december. In januari organiseerde ik de Maand van de Onbekende Kinderboekenschrijver – 10 Jaar Later, waarin 15 schrijvers die zich in 2009 mochten presenteren op mijn weblog, terugkeken op de afgelopen 10 jaar. En in december besloot ik spontaan, na twee jaar afwezigheid, weer een Kjoek Kerstvakantie Kinderboeken Kwis te organiseren. (Je kunt nog tot en met 5 januari insturen!)

Ondanks de betrekkelijke rust was 2019 het drukste jaar op Kjoek. Dat kwam vooral door het blog over het citaat van Pippi Langkous. Pippi zorgde voor een gestage stroom bezoekers via zoekmachines; dit bericht van eind 2018 zorgde voor meer dan de helft van alle paginaweergaven in 2019!

Het bericht waarin Marcel van Driel terugkeek was het populairste bericht van 2019.

Oud

Dit zijn de negen laatste vragen van de Kjoek Kerstvakantie Kinderboeken Kwis 2019. Stuur je antwoorden voor 5 januari 2020, 23:59 naar richard.thiel@online.nl. Stuur alleen de dingen op waarom wordt gevraagd. Als je meer instuurt, loop je het risico op puntenaftrek.

Nogmaals: stuur vooral ook in als je lang niet alles weet! Het maken van deze quiz kost veel tijd en het is fijn als ik merk dat mensen hebben meegepuzzeld. Ik vind het ook prima als je symbolisch 1 antwoord instuurt.

12.1 Het oorspronkelijke boek verscheen in 1933. Twee jaar later verscheen de eerste Nederlandse vertaling, bij Van Holkema & Warendorf, en de tweede druk daarvan in 1938. Toen was het 80 jaar stil rondom dit boek. In 2019 verscheen een nieuwe vertaling. Wat is de titel?

12.2 Hij is sinds dit jaar de oudste schrijver die bij leven een Griffel won.

12.3 Wat is het oudste online kinderboekenjaaroverzicht van Nederland?

12.4 Dit boek, met binnenrijm in de titel, gaat over de dieren en mensen die zo’n 12.000 jaar geleden hier rondliepen.

12.5 Wie schreef ‘Kas en Saar vieren carnaval’?

12.6 Hij overleed dit jaar. Een aantal jaren geleden was hij de oudste winnaar van de Prijs van de Jonge Jury.

12.7 Zij werd dit jaar 89, en maakte voor de 9e druk van haar boek uit 1982 een nieuwe omslagillustratie.

12.8 In 2018 was zij de oudste vrouwelijke gedecoreerde van Nederland. Dit jaar overleed ze.

12.9 In welke serie verscheen in 2019 een deel over de Gouden Eeuw?

Gaten

Welke debuten ontbreken op deze foto’s?

(Klik op de foto’s voor een grotere versie. Foto’s zijn geënsceneerd; de werkelijke dikte van het boek kan afwijken van de breedte van het gat. D-boeken zijn boeken voor 15 jaar en ouder).

11.1

11.2

11.3

11.4

11.5

11.6

Rijtjes

Alles heeft natuurlijk te maken met kinderboeken en 2019. Wat is de volgende in deze rijtjes?

10.1 Ted van Lieshout, Anna Woltz, Joke van Leeuwen & Kees Spiering, …

10.2 Tibbe, Dook, Noa, Kees, …

10.3 Juultje, Tinker, Swing, Miep, …

10.4 vos, kikker, bromvliegzwaan, paarden, ….

10.5 De reis, De pioniers, Het virus, …

10.6 Raketwetenschap, Robotica, Algemene relativiteitstheorie, …

10.7 Kerst bij Muis, De meester is een vampierrat, Apollo’s ondergang, …

10.8 4,9 kilometer, 16,3 kilometer, 39,2 kilometer, …

10.9 #192 jutter, #493 werk, #165 aarde, …

Kjoek Kinderboeken Woordzoeker 2019

Vandaag een opgave voor beide kerstdagen. Op Tweede Kerstdag verschijnt er geen nieuwe opgave. Je kunt dus lekker lang puzzelen op deze woordzoeker. Download hem HIER.

  • Zoek in het diagram zoveel mogelijk titels van kinderboeken uit 2019, en namen van schrijvers, illustratoren, vertalers en uitgevers die aan die kinderboeken uit 2019 gewerkt hebben
  • Bij persoonsnamen altijd de voor- en achternaam
  • Zoek horizontaal, verticaal en diagonaal in alle richtingen
  • Spaties, accenten en leestekens tellen niet mee: J.H. Gever wordt JHGever
  • IJ = I + J
  • Sommige woorden zitten er misschien dubbel in, maar je mag ieder woord maar één keer insturen
  • Wat wel mag: delen gebruiken. Als je bijvoorbeeld Wakker blijven! zou vinden, zit daar ook Blij in. Allebei goed
  • 5 goede antwoorden leveren 1 punt op, met afronding naar boven

Onderschat deze opgave trouwens niet! Er zitten waarschijnlijk meer woorden in verstopt dan je denkt. In de soortgelijke woordzoeker van 2015 had ik 72 woorden verborgen, en de inzenders vonden nog 2 extra woorden die ik goed rekende. Ik zeg niet dat er dit jaar weer zoveel in zitten, maar je hebt wel een idee.

BW

Acht fragmenten uit boeken uit 2019. Wat zijn de titels?

5.1 Schapen gaan slapen, en kleine konijnen
vallen in slaap met hun neus in hun vacht.

5.2 Er kwamen mensen naar het bos
om bomen om te zagen.
Ik zag ze al die bomen
naar hun warme huizen dragen.

5.3 ‘Ik ben Marie,’ zei Marie. ‘Waar is de wc?’
‘De jongens of de meisjes?’
‘De meisjes natuurlijk,’ antwoordde Marie.
‘Ik ga altijd naar de jongens,’ zei Kris, ‘want ik ben eigenlijk een jongen. […]’

5.4 Luikje dicht en luikje open.
Kijk, wie komt daar aangelopen?
Luikje open, luikje toe.
Kom maar binnen, ben je moe?

5.5 Blaffen kan hij wel. Veel beter dan zijn broertjes en zusjes, vindt hij zelf.
Die piepen.

5.6 Ook een kopje thee erbij?
Ik drink anders thee dan jij.

5.7 Speel nooit met een Blauwe. Het mag niet, het hoort niet.
De Blauwen zijn anders, het is onze soort niet.

5.8 Nu gaan ze samenwonen
in voor- en tegenspoed.
Nu komt het tussen onze echte
ouders nooit meer goed.

5.9 Oké. Rustig blijven. We verzinnen wel iets.
Ik heb het! Bedek je ene oog eens?

Emoji

Hieronder zie je tien titels van kinderboeken uit 2019, geschreven in emoji. Geef de titel en de schrijver.

Omdat er niet voor alle woorden een emoji is, moet je soms een beetje associatief denken. Bij de beoordeling zal ik niet streng zijn. Het zou best kunnen dat er meer titels mogelijk zijn dan de titels die ik in mijn hoofd heb.

4Emoji

Inchecken

Hoe heten de gebouwen?

3.1 Opvolger van Pretpark de Poepfabriek

3.2 Schrijver: Steven; illustrator: Steven

3.3 Deel elf heeft een nieuwe illustrator

3.4 Sep werkt in de keuken

3.5 Op de 5e verdieping zitten spinnen

3.6 Zij is de nieuwe eigenaar

De-nieuwe-eigenaar

3.7 Kate, Fender, Lucas en Linne

3.8 Oostelijke Handelskade 34

3.9 Meer avonturen van Elizabeth en Freddy